Menu

Schotse Hooglanders in de Broekpolder

In natuur- en recreatiegebied Broekpolder leeft een grote kudde Schotse Hooglanders. Deze prachtige runderen zijn schitterend om te zien, maar hebben ook een belangrijke functie. De Schotse Hooglanders zorgen er namelijk voor dat de Broekpolder niet helemaal dichtgroeit maar een begaanbaar gebied blijft. Omdat zij dagelijks veel grazen en lopen, ontstaan er open plekken en zogenaamde ‘olifantenpaadjes’, waar bezoekers dankbaar gebruik van kunnen maken. Zonder de Schotse Hooglanders zouden de Gemeente Vlaardingen en Staatsbosbeheer veel meer aan het onderhoud in de polder moeten doen.

Regelmatig krijgen we leuke vragen van bezoekers over de kudde. En soms zitten hier ook bezorgde vragen tussen. ‘Hoe oud mogen de runderen nu echt worden?’, ‘gaan er runderen naar de slacht?’. Graag geven we hier antwoord op in deze blog.

FREE Nature

De kudde Schotse Hooglanders is in beheer van FREE Nature: Foundation for Restoring European Ecosystems. FREE Nature is de grootste particuliere natuurbegrazer van Nederland. Uiteindelijk zijn zij degene die bepalen welke runderen in de Broekpolder kunnen blijven, en welke dieren verhuizen naar een ander gebied of eventueel naar de slacht worden gebracht. Daarbij wordt vooral gekeken naar de gezondheid van het dier en het gedrag. 

Soms zijn er runderen die de winter niet goed zijn doorgekomen, sterk vermagerd of ziek geworden zijn. Zo loopt er momenteel een koe, die iets te hard is aangepakt door een overijverige stier. Zij loopt mank en zondert zich soms af van de kudde, samen met haar kalfje, dat nog te klein is om zelfstandig verder te gaan, en zodoende ook geen contact heeft met de rest van de kudde. Als wees heeft zij weinig overlevingskans. Andere koeien accepteren haar niet als ze wil drinken.

Zij lopen dus kans uit de kudde te worden gehaald en wellicht volgt dan de slacht. Het is geen gemakkelijke keuze, maar uiteindelijk staat het welzijn van de runderen altijd op de eerste plaats.

Verplaatsing en uitwisseling

Om overbevolking te voorkomen, worden niet alle geboren dieren in de Broekpolder gehouden. Er wordt altijd eerst gekeken of er plaats is in een andere kudde. Per jaar worden er zo’n 15 kalfjes geboren, dus de aantallen stijgen soms best snel. Vooral als je nagaat dat ieder vrouwelijk dier na ongeveer een jaar gedekt kan worden en dus op tweejarige leeftijd zelf alweer een kalf kan krijgen. Als er te veel runderen in de Broekpolder zouden blijven, zou er tijdens de wintermaanden te weinig voedsel zijn voor alle dieren. Het belangrijkste is dat de kudde gezond blijft en voldoende voedsel heeft.

Tevens worden er regelmatig runderen uitgewisseld met andere gebieden, waar FREE Nature dieren heeft lopen. Onlangs zijn er twee jonge, Duitse stieren naar de Broekpolder gekomen. Dit doet FREE Nature ook om vers bloed in de kudde te brengen. Door deze uitwisseling lopen er ook runderen die in de Broekpolder geboren zijn in gebieden als zoals het Geuzenbos in Amsterdam en zelfs in Limburg lopen er dieren die uit de Broekpolder komen.

Leeftijd

Ook krijgen we regelmatig te vraag hoe oud de runderen nu ‘echt’ mogen worden in de Broekpolder. Het antwoord: oud! Schotse Hooglanders kunnen de leeftijd van 18 jaar bereiken.

In de Ruigte lopen drie familiegroepen Hooglanders. Aan het hoofd van zo’n familie staat de leidkoe. Vaak is dit een oude, ervaren koe. Zij neemt het voortouw in verschillende beslissingen. Waar het beste voedsel te vinden is, waar je uit de wind kunnen liggen als het koud is, of waar er juist verkoeling te vinden is op een hete zomerdag.

Oude inwoners

De oudste koe in de Broekpolder is ‘Barretta’. Zij is geboren in 2007 en is nu dus 13 jaar oud. Sinds 2012 woont zij in de Broekpolder. Ook wonen de koeien ‘Barbula’ en ‘Friska’ in de Broekpolder. Beide zijn geboren in 2008, dus al 12 jaar oud. Juist deze oudere koeien zijn voor FREE Nature zo waardevol. Zij houden mede de kudde gezond en veilig. Bovendien zijn zij een ongelofelijk belangrijke factor in de opvoeding van kalveren.

De oudste stier in de kudde heet ‘Izar’. Hij is geboren in 2013. Izar heeft al voor veel nageslacht gezorgd in de Ruigte. Stieren vormen vaak een aparte groep als zij wat ouder worden. Zij gaan dan hun eigen weg.

Met het kuddebeheer worden de familiegroepen altijd zoveel mogelijk in stand gehouden. Moeders met dochters en hun nageslacht worden bij elkaar gehouden en gaat er nooit een dier alleen op transport.

Heeft u nog meer vragen over de Schotse Hooglanders? Laat het ons weten, we beantwoorden ze graag.